AFM publiceert Stappenplan crowdfunding voor betere consumentenbescherming! Crowdfunding wordt gebruikt voor uiteenlopende projecten. Wat is nu het verschil tussen een project als het aantrekken van geld voor het organiseren van een concert, het maken van een horloge Pebble Watch, een krant of het uitgeven van een boek, of het beginnen van een winkel en het overnemen van een accountantskantoor. We zien hier een verloop van puur voorverkoop, via het moeten opzetten van een productielijn, naar pure ondernemingsfinanciering. Een investeerder loopt dan steeds meer risico.

Streng gereguleerd
Bezoekers van een crowdfunding website moeten kunnen zien waar ze geld aan geven en goed geïnformeerd worden over de risico’s die zij lopen als ze geld geven aan een project. Eigenlijk is dat niets nieuws onder de zon. Verkopen, lenen en beleggen kan in winkels, webwinkels, bij banken etc. Lenen en beleggen is streng gereguleerd. Dat is niet voor niets. Crowdfunding platforms en ondernemingen moeten dan ook net als andere aanbieders aan strengere eisen voldoen willen ze optreden als bemiddelaar bij leningen of aandelen willen verkopen.

Laagdrempeligheid is risico
Hoe ziet een investeerder snel het verschil tussen voorverkoop en investeren? Simpel doordat het platform het zo noemt op de website?! Ja en Nee. Platform en de ondernemer zullen hierover aanvullende informatie moeten geven. Dat doen ze dan ook. Juist de strengere eisen voor lenen en beleggen blijken echter lastig te combineren met de laagdrempeligheid die crowdfunding platforms willen voor investeerders liefst vanuit de hele wereld. Maar die laagdrempeligheid brengt ook extra risico’s met zich mee. Partijen kennen elkaar niet of minder goed zodat er meer kans is op verkeerde of onvolledige informatie. Een beginnende ondernemer weet bovendien simpelweg vaak nog niet alle risico’s en kan om die reden soms niet aan de informatie eisen voldoen. Platforms bieden, vooral als ze zich specifiek richten op bijvoorbeeld startende ondernemers, wel begeleiding en tegelijk een betrouwbaarheid selectie voor investeerders. Maar juist daardoor zijn er ook weer verschillen. En dat is weer lastig te beoordelen voor de potentiële investeerders.

Stappenplan ‘crowdfunding’
Gelukkig hebben we ook nog toezichthouders. AFM en DNB hebben zich erop beraden hoe ze met crowdfunding om moesten gaan. Inmiddels is er dus een document met informatie voor geldschieters en een stappenplan waarin ze voor platforms hun beoordeling hebben toegelicht. In het algemeen beoordelen ze de rol van het platform als bemiddelend. Platforms hebben daardoor veelal een ontheffing of een vergunning nodig. Potentiële investeerders kunnen voor de Nederlandse platforms op de website van de AFM (www.afm.nl) controleren of het platform benodigde ontheffingen of vergunningen heeft. Op dit moment hebben slechts twee Nederlandse platforms een vergunning: Crowdaboutnow en Geldvoorelkaar.nl. Het is te verwachten dat de toezichthouders met andere platforms nu snel verdere afspraken zullen maken.

Europese context
Ook in andere landen zijn toezichthouders. Binnen de Europese Unie stellen zij ongeveer dezelfde eisen.9 Niet elk land is echter even ver. In België publiceerde toezichthouder al eerder een stappenplan.In Engeland waarschuwen ze op dit moment nog slechts.

Auteur: Tanja Verstelle (Fiscaal juridisch beleidsmedewerker)

Bekijk HET STAPPENPLAN hier.

Voetnoten:

(1) Wet financieel toezicht.
(2) Dit komt omdat de betreffende wetgeving is gebaseerd op Europese richtlijnen voor financiële trasacties en beleggen. Voor meer informatie zie de website van de AFM.

Een van de vormen om te crowdfunden is via voorverkoop. Dit is een manier om te testen of er vraag is naar een nieuw product en de productie pas te starten wanneer er vooraf voldoende personen het product al besteld hebben. Soms blijkt dan dat er een erg grote vraag is naar een product. Een goed voorbeeld hiervan is de Pebble watch  die in de voorverkoop 80,000 producten verkocht en op die manier 10 miljoen dollar heeft opgehaald.

Op de LinkedIn groep ‘Crowdfunding Nederland’ werd recent een praktische vraag gesteld over deze  manier van crowdfunden. Hoe zit het precies met terugsturen van producten die via zo’n actie worden geleverd? En kun je de koopovereenkomst dus ontbinden? Is het eigenlijk wel een koopovereenkomst?

Bij een normale consumenten koopovereenkomst op afstand (online of postorder) heeft een koper inderdaad het recht binnen 7 dagen na levering zonder opgave van reden te ontbinden.[1] Dat betreft meestal aankopen die onmiddellijk geleverd kunnen worden zoals kleding, cd’s, fototoestellen en printers.

Investering in plaats van koop

Bij crowdfunding ligt dit iets anders. De crowdfunders (klanten) en de projecteigenaar (leverancier) hebben de uitdrukkelijke bedoeling dat de eerste de laatste helpt bij het in productie nemen van het product. Ze gaan samen een traject in met een bepaald risico, namelijk het risico dat er niet genoeg crowdfunders zijn die het project steunen, waardoor de productie niet door kan gaan.  Belangrijk hierbij is dat deze steun een investering is. Dit moet uiteraard wel duidelijk gecommuniceerd worden op het platform en door de projecteigenaar. Crowdfunders moet ook tijdig inzicht hebben gehad in een investeringsovereenkomst. Voor investeringen gelden namelijk andere regels dan voor koop.

Voor zover die investering voorop staat is het onredelijk om daarop terug te komen na levering van de producten door ontbinding als was het een normale consumentenkoop. Dat zal in de investeringsovereenkomst dan ook meestal worden uitgesloten. Het is wat anders als het product niet aan de specificaties voldoet die redelijkerwijs aan het product zelf mochten worden gesteld.[1] Dan is de projecteigenaar als verkoper wel degelijk verplicht het redelijke te doen om alsnog een goed product te leveren of de crowdfunder/koper anderszins tegemoet te komen.[2]

Conclusie

Retourneren van een product bij defect mag. Het kan dan geruild worden tegen een werkend product. Maar retourneren van een product met als intentie om de overeenkomst achteraf op te zeggen en je geld terug te vragen mag niet.

Auteurs:
Tanja Verstelle (Fiscaal juridisch beleidsmedewerker)
Tasso Heijnen (Account manager)

Voetnoten:

[1] 7: 17 BW

[2] 7: 21 BW e.v.

[1] 7: 46 d BW, zie ook www.acm.nl.

Disclaimer
Met deze blogpost hebben we  een inzicht proberen te geven op pre-sales en crowdfunding. Voor uw specifieke situatie adviseren we echter altijd deskundig advies in te winnen. En de meest actuele regelgeving en jurisprudentie er goed op na te lezen. Wij houden ons niet verantwoordelijk ten aanzien van het bovenstaande en eventuele toepassing van deze informatie door u of uw organisatie.


Recent Posts